یونان و ترکیه که از دوران حاکمیت عثمانی دارای اختلافات دیرینه ای هستند. دو کشور در سال 1974 بر روی مساله قبرس دارای اختلافات شدیدی شدند که نهایتاً منجر به درگیریهای نظامی بین دو کشور و تجزیه کشور قبرس به دو بخش ترک نشین (شمالی) و یونانی نشین (جنوبی) شد.
قبرس جنوبی و یونانی نشین توسط سازمان ملل متحد به رسمیت شناخته می شود، عضو اتحادیه اروپا و واحد پولی اروپاست ولی بخش شمالی (ترک نشین) جزیره قبرس فقط توسط کشور ترکیه به عنوان یک کشور مستقل به رسمیت شناخته می شود.
از سال 1974 تاکنون، تمام تلاش های سازمان ملل متحد و دیگر جوامع بین المللی برای حل مساله قبرس و وحدت مجدد دو بخش این کشور، که یکی از مشکلات اصلی اختلافات آتن و آنکارا را تشکیل می دهد، نتیجه ای دربرنداشته و این اختلافات همچنان به قوت خود باقی است.
البته یونان و ترکیه دارای اختلافاتی بر سر تعدادی از جزایر صخره ای و فلات قاره بین مرزهای آبی دو کشوردر دریای اژه نیز هستند.
تنش بین آتن و آنکارا در این اواخر با دعوت قبرس جنوبی از شرکت های خارجی برای انجام عملیات اکتشاف نفت و گاز درمرزهای آبی خود در دریای اژه، بشدت افزایش یافته و ترکیه بارها اعلام کرده است: بخش جنوبی قبرس حق ندارد تا قبل از حل کامل مساله دو جامعه یونانی و ترک قبرس، بتنهایی از منابع نفت و گاز این منطقه استفاده کند، زیرا قبرس شمالی (ترک نشین) نیز سهمی از این منابع دارد.
ترکیه بارها اعلام کرده است: آنکارا تحت هیچ شرایطی اجازه نخواهد داد که قبرس جنوبی و یونانی نشین، بتنهایی از منابع نفت و گاز در سواحل قبرس قبل از حل کامل اختلافات دو بخش این کشور، بهره مند شود و این اختلافات طی یکی دو سال گذشته بارها باعث شده که حتی تا آستانه درگیری نظامی هم پیش بروند که با وساطت آمریکا و ناتو از درگیری نظامی بین این دو کشور عضو ناتو، جلوگیری شده است.
یونان بطور مرتب از نقض حریم هوایی و دریایی خود توسط جنگنده ها و کشتی های ارتش ترکیه گزارش داده و ترکیه نیز بارها یونان را به نقض حریم هوایی و دریایی خود متهم کرده است و این روند تقریباً حالتی عادی به خود گرفته است.
روزنامه یونانی 'کاتی مرینی' اخیرا نوشت 'ترکیه باز هم به تنش در دریای اژه دامن می زند و این امر باعث عکس العمل و خشم شدید آتن شده است'.
این روزنامه افزود 'ترکیه دو هفته پیش منطقه وسیعی از دریای اژه را به بهانه برگزاری رزمایش نیروهای ارتش این کشور، در اختیار گرفت و تردد هرگونه کشتی را در این منطقه ممنوع اعلام کرد'.
آنکارا هفته پیش مناطق دیگری در دریای اژه و در نزدیک جزیره 'اسکیرو' یونان و چند جزیره دیگر این کشور را منطقه رزمایش و ممنوعه اعلام نمود.
بر اساس گزارش ها، چندی پیش نیروی دریایی ترکیه، یک کشتی تحقیقاتی یونان را از منطقه وسیعی از دریا اژه، با استناد به توافقنامه سال 1976 بین آتن و انکارا، با زور بیرون کرد و رفتار ناشایستی با خدمه کشتی تحقیقاتی یونان داشت.
این اقدامات ترکیه باعث خشم آتن شد و وزارت دفاع و وزارت امور خارجه یونان به همین دلیل ضمن انتقاد شدید از تحریکات اخیر آنکارا در دریا اژه گفته اند 'توافقنامه سال 1976 مبنی بر عدم انجام تحقیقات توسط کشتی های دو کشور یونان و ترکیه سال هاست که لغو شده و بنا بر این ادعای ترکیه کاملاً بی اساس است'.
وزارت دفاع و وزارت امور خارجه یونان دیروز نیز ضمن ابزار نگرانی و خشم خود 'از اقدامات تحریک آمیز نیروهای دریایی و هوایی ترکیه در منطقه اژه'، اعلام کردند: بر اساس توافقنامه بین آتن و آنکارا در سال 1988، نیروهای ارتش دو کشور در فصل تابستان که فصل گردشگری است، نباید هیچگونه رزمایش نظامی در منطقه دریای اژه انجام دهند، بنا بر این برگزاری رزمایش توسط نیروهای ارتش ترکیه کاملاً خلاف این توافقنامه است.
تحلیلگران و حتی بعضی از سیاستمداران یونانی بر این باورند که ترکیه با استفاده از بحران مالی یونان و با افزایش احتمال به بن بست رسیدن مذاکرات آتن با اتحادیه اروپا، درصدد بر آمده که به افزایش تنش در دریای اژه دامن بزند.
تحلیلگران همچنین یکی دیگر از عوامل دست زدن ترکیه به افزایش تنش در منطقه دریای اژه را کاهش محبوبیت دولت 'عدالت و توسعه' اردوغان در انتخابات اخیر این کشور قلمداد می کنند و می گویند که دولت 'رجب طیب اردوغان' ناچار به سازش با نظامیان تندرو این کشور برآمده و درصدد نزدیک شدن به آنان است.
